We zijn HIER!

De Dorpen van Havelange

De gemeente Havelange ligt naast Somme-Leuze en Hamois. Meer ten noorden grenst ze aan de gemeenten Gesves en Ohey alsook aan de provincie Luik via de gemeente Clavier.

Ze telt 9 dorpjes : Barvaux-Condroz, Flostoy, Havelange, Jeneffe, Maffe, Méan, Miécret, Porcheresse en Verlée.

Havelange is de administratieve zetel van de gemeente en biedt een grote verscheidenheid aan winkels en diensten.

Behalve een klein deel van het territorium bezet als woongebied is het district Havelange gelijkmatig verdeeld in drie categorieën : beboste ruimte, weilanden en akkers waarvan een groot deel gebruikt wordt voor de bebouwing van gewassen bestemd voor veevoeding en maïs. Heel wat boerderijen uit de streek zijn inderdaad gespecialiseerd in het kweken van slachtvee ( het beroemde ras van de Belgische Blac Bleu) of het produceren van melkproducten.

Het reliëf van het district Havelange is glooiend met afwisselend bossen, weilanden en akkers waar talrijke beekjes door stromen.

Om het reliëf van de Conroz beter te begrijpen, is een woordje over steenkunde hier essentiel : rotsen spelen een hoofdrol in de grondkenmerken en dus ook in de keuze van de bebouwingen die men in het landschap erkent, alsook in de materiaalkeuze voor de woningen in de regio. Kalksteen en blauwsteen zijn het meest gangbaar, wat een typisch cachet geeft aan de Condruzische woning.

HAVELANGE

Gelegen in het centrum van Havelange, iets lager dan de Sint-Maarten-kerk, is deze oude kasteelhoeve geflankeert door twee hoektorens en staat sinds 1948 op de monumentenlijst.

Opgetrokken in kalk- en blauwsteen, dateert het geheel uit de tweede helft van de 17de eeuw maar onderging verbouwingen op het einde van de 18de eeuw. Ze werdt uitgebaat als landbouwonderneming tot in 1980 en daarna geschonken aan de gemeente; vandaag herbergt ze het cultureel centrum van Havelange, het Jeugdhuis, de gemeentelijke bibliotheek Papyrus, de Espace citoyen, de regionale zetel van de Fondation Rurale de Wallonie.

OSSOGNE

Ossogne is een zeer oud dorpje dat deel uitmaakt van Havelange, aangezien men reeds een vermelding noteert in de oorkonden van de abdij van Stavelot uit 862.

Met typisch uitzicht van de Condroz, genesteld in het dal omringd door een bos, wordt het dorp doorkruist door een beek met dezelfde naam; hogerop merkt men een klassieke kasteelhoeve, ook "maison à tours" genaamd, waardoor men nog de brede walmuur kan zien en één van de torens. Vadaag wordt het gebouw nog steeds als landbouwbedrijf gebruikt. Ossogne charmeert verder met zijn smalle steegjes met oude huizen en hoeven, en we mogen ook de oude, stenen molen niet vergeten, beneden de kasteelhoeve, en de oude brug over de beek.

FLOSTOY

Het dorp Flostoy bezit sporen van de Galloromeinse bevolking die her en der in villa's leefden op het territorium, zoals ook in Hamois. Het is een vrij opmerkelijk dorp, dat vooral bestaat uit afgelegen plaatsen (Barsy, Homezée, Montegnet)

De Saint-Remy kerk te Flostoy : Gebouwd in de 11de eeuw in romaanse stijl, werdt ze in verschillende tijdperken verbouwd. Ze bezit doopvonten uit vermoedellijk de 12de eeuw en een bijzonder wijwatervat. Men kan nog sporen van de primitieve muurschildering aantreffen op sommige plaatsen en tussen het dak en het plafond van de kerk.

De Saint- Nicolaas Kapel in Doyon : Deze fraaie, romaanse kerk uit de 11de eeuw ligt hoog op een helling verscholen achter een eeuwenoude lindeboom en biedt een heel aangenaam uitzicht.

MONTEGNET

Dit dorpje van Flostoy is beroemd om zijn stoelen waarvan de handel floreerde begin 19de eeuw. Dankzij het werk van een ambachtsfamillie die hun activiteiten stopzetten rond 1940.

Dit dorpje werd gebouwd op een steile heuvelrug; langs de kronkelende weg die het dorp doorkruist, staan aan weerzijden kleine, oude huizen in zandsteen.

De hoeve van Eve te Froidmont: voormalig landbouwbedrijf uit de 18de en 19de eeuw in zand en blauwsteen opgetrokken, en beheerst door de massa van de Donjon van een middeleeuwse, versterkte woning.

Hoeve van Froidfontaine te Barsy: Bijzondere kasteelhoeve, afgelegen op een helling en hoog uitprijkend boven het dorp.

Ze bezit een landhuis uit de 16de eeuw en is omringd door grachten, naast een massieve hoeve uit de 17de en 18de eeuw.De site met gebouwen en omliggend landschap is geklasseert.

BORMENVILLE

Dit dorpje groepeert een geheel van interessante gebouwen. Rechttegenover de hoeve van de kapel treft men een traditioneel geheel aan,

De kapel Saint-Laurent: gebouwd in de 17de eeuw, maar heropgericht in 1860 in neo-Romaanse stijl. Haar crypte bevat de begraafplaats van de famillie Berlaymont.

Aan de overkant van de weg staat het vervallen kasteel dat nog omringd wordt door zijn hoeve waarvan de stallen met hun gewelven en zuilen erg bijzonder zijn.

Aan de overkant bevindt zich de saint-Laurent fontein waarvan het water wonderbaarlijke eigenschappen zou bezitten.

Op enkele honderden meters in de richting van Barsy, bevindt zich de Caracole (vroeger soms ook het gat van de gehangene genoemd) die dienst deed als ijskelder van het kasteel en dateert uit het einde van de 18de eeuw.

MIECRET

Het dorp bewaarde haar fonteinpalen die dienst deed als één van de eerste watervoorzieningen in de streek. Ook een bezoekje waard: de oude waterpomp op het erf van de hoeve van de Marais.

Iets meer afgelegen op de plaats bekend onder de naam "La Fagne", staat de hoeve du Bon Marché, een merkwaardige, traditionele woning in kalksteen uit het einde van de 17de eeuw.

Bij het verlaten van het dorp in de richting van Jeneffe, treft men de wegkapel Saint-Donat in blauwsteen gebouwd en omringd door lindebomen die in zijn schaduw een tafel met banken voorziet en meteen een aangename halte wordt voor de wandelaars.

PORCHERESSE

Dorpje dat zich uitstrekt in de lengte langs de hoofdweg. Het kasteel, gebouwd rond 1750, verdient de aandacht om zijn portaal met rondboog in Lodewijk-XIV-stijl. In het dorpscemtrum, bemerkt men een oude, klassieke hoeve gebouwd na 1675 en omgebouwd tot smidse op het einde van de 19de eeuw. Men kan er nog de esten van het werk van een meestersmid aantreffen. In het dorp Rémont ontdekt men de hoeve Rémont, voormalige eigendom van de abdij van Aulne, waarvan de muurankers de datum 1683 aangeven als bouwjaar.

Vanop de N938 biedt de weg die naar het dorp "Champs du Bois" leidt bij mooi weer een helder en prachtig uitzicht op de dichtbijgelegen Famenne.

BARVEAUX-CONDROZ

Het dorp telt twee kastelen: het oude kasteel vermoedelijk daterend uit de 17de eeuw en omgeven door water, komt in feite overeen met de oude hoeve van het primitieve kasteel, en is in klassieke stijl heropgebouwd in de 19de eeuw; het nieuwe kasteel is een imposante woning gebouwd op het einde van de 18de eeuw om het oude te vervangen.

Op de weg in de richting van Maffe, bemerkt men rechts beneden de oude watermolen van het dorp; op de linkerkant biedt de rue Sommelette een pitoreske wandeling aan door het dorp. Rechts leidt de weg langs de molen dwars door velden en bossen naar de Chêne au Gibet en het kasteel van Ramzée.

Deze ligt apart op een "Tige" en duidt hiermee de grens aan tussen de Condroz en de Famenne. Bij mooi weer heeft men hier een schitterend uitzicht op de regio. Gebouwd in verschillende fasen in de loop van de 18de eeuw in de klassieke stijl uit die tijd, is het kasteel omgeven door agrarische bijgebouwen die her en der verspreid liggen.

MAFFE

In de buurt van de kerk ligt de imposante kasteelhove van Maffe, een traditionele vierkantshoeve uit kalksteen uit de 17de en 18de eeuw met een fraai bewerkt portaal in Lodewijk-XIV)stijl.

In de rue du Val d'Or, is de vroegere wasplaats omringd door banken die een welkome verpozing bieden en een rustgevend zicht op de bossen.

MEAN

De kerk, heropgebouwd in 1875 bezit een deel van het meubelwerk van de oude kerk: een preekstoel uit de 18de eeuw, altaren uit de 17de eeuw, aanbiddende engelen uit de 17de eeuw.

VERLEE

Verlée is een klein dorp gekenmerkt door een tiental hoeven uit de 18de en 19de eeuw.

De hoeve van de kapel is traditioneel opgevat volgens een vierhoek en in kalksteen opgetrokken in de 18de eeuw. Ze omvat de Kapel Saint-Isodore die uit dezelfde tijd dagtekend en werdt gebouwd voor het confort van de pastoor en de parochianen uit de omgeving; ze bezit daarenboven een orgelregister.

De kasteelhoeve van Chantraine omspant de oude parochiekerk. Opgetrokken tussen het einde van de 16de en het begin van de 17de eeuw, bezit ze een boeiend torenportaal verdedigd door een ophaalbrug. verder bezit ze nog twee van de vier oorspronkelijke hoektorens.

De Hoeve van Chantraine, daterend uit de 18de eeuw, werd gebouwd volgens het traditionele plan in u-vorm met een binnenerf in het centrum waarin zich de aalput bevond.

De pyramide te Verlée; Pyramide genoemd, terwijl het eerder gaat om een obelisk-vorm, laat dit monument de meest uiteenlopende interpretaties toe, ook al helpt ze ons met geen enkel opschrift of spoor om het mysterie van deze bezienswaardigheden te doorprikken. Alles wijst er nogtans op dat het vermoedelijk om een geodetische mijlpaal gaat uit de tijd van Napoleon waarvan dit een uniek exemplaar in België zou zijn.

Er bestaan nog tal van andere boeiende kastelen en gebouwen in de gemeente van Havelange, doch we laten het aan de wandelaars over om die te ontdekken...

Toch vestigen we er even uw aandacht op dat de kastelen gelegen binnen de gemeente privé-eigendom zijn en kunnen worden bezocht.